Onderstaand een opsomming van links die verwijzen naar de consumentengids met betrekking tot de introductie van genetisch gemanipuleerde voeding.

1. 'Meer informatie biotechnologie.' Consumentengids januari 1992 pagina 7.
2. 'Informatie vereist.' Consumentengids oktober 1993 pagina 633.
3. 'Moderne biotechnologie op etiket vermeld.' Consumentengids mei 1995 pagina 284 Een geruststellende kopregel maar er zit een addertje onder het gras!
4. Nenatal. In de Consumentengids juli '95, schrijft de Consumentenbond triomfantelijk over haar succes met betrekking tot het behoudt van keuzevrijheid.
5. 'Verknutselde sojaboon toegestaan". Consumentengids mei 1996 pagina 277.
6. 'ETIKET VERTELT WEINIG'. Waarom zegt Felix Cohen in zijn kolom van de Consumentengids maart 2000 'Er moet altijd een gentech-vrije voedselketen blijven?'
7. In de Consumentenbond en het Productschap Margarine, Vetten en Oliën verwezen in 1996 en 1997 de ongeruste consument voor een gentechvrijkanaal naar biologische producten met het EKO keurmerk in de de natuurvoedingswinkels.
8. In de nieuwjaarswens 1999 dankt Felix Cohen, uiterst verradelijk, de leden voor de steun die zij hebben gegeven.
9. Spits dd. 8 mei 2000. De zoveelste leugen van de Consumentenbond.
10. Biotechnologie en voeding. Verantwoord of niet?

Citaat: Consumentengids januari 1992.

'..Het goede nieuws is dat er met fabrikanten een principe overeenkomst is gesloten waarin zij erkennen dat consumenten het recht hebben te weten of producten genetisch veranderd zijn. In de adviescommissie - Warenwet zal het komend half jaar worden besproken bij welke producten dat op het etiket gemeld moet worden en wat de toelatingseisen voor dit soort producten zijn.'

Voor het originele artikel zie: Consumentengids januari 1992

Commentaar VoMiGEN

1. Het goede nieuws blijkt zeer slecht nieuws te zijn. Er moet immers nog worden besproken op welke producten we wel en op welke producten we geen keuzevrijheid krijgen.
2. Dankzij de Consumentenbond werd in de 60er jaren het eerste etiket namelijk van 'het echte wolmerk' verplicht. Dat was pas goed nieuws! Er is geen fabrikant meer die het in zijn hoofd haalt om niet duidelijk te etiketteren. Toen de Consumentenbond in 1996 - geruisloos - heeft ingestemd dat niet alle genetisch gemanipuleerde producten hoeven te worden geetiketteerd heeft de Consumentenbond in feite verraad gepleegd.

In 1996 en 1997 werd door de Consumentenbond en het Productschap Margarine, Vetten en Oliën de ongeruste consument voor een gentechvrijkanaal verwezen naar biologische producten met het EKO keurmerk naar de natuurvoedingswinkels.

Dit was een zoethoudertje en misleiding omdat men toen al wist dat biologische gewassen, wegens kruisbestuiving, niet vrij van genetische verontreiniging zouden blijven.

Biologische boeren in de USA - (123kb) kunnen geen transgene maïs meer garanderen.
In het blad GENO nummer 13 winter 1998 - (315kb) zeg Arie van Genderen woordvoerder van Consumentenbond & Biotechnologie 'Bedrijven moeten leren met ethische kwesties om te gaan' dat zeker in de toekomst vrijwel alle producten, ook ecologische, ingrediënten zullen bevatten afkomstig van genetische manipulatie.'
Waarom van Genderen het woord 'ecologische' gebruikt i.p.v. het bekende woord 'biologische' producten met EKO keurmerk, laat zich raden.

In de nieuwjaarswens 1999 dankt Felix Cohen, uiterst verradelijk, de leden voor de steun die zij gegeven hebben. Hij schrijft:

'Het zal u zijn opgevallen dat voeding en gezondheid in het afgelopen jaar veel aandacht van de Consumentenbond hebben gekregen. En dat is niet voor niets. Het is tegenwoordig niet altijd even duidelijk wat u als consument op uw bordje krijgt.' 'Ook in in 2000 blijft de Consumentenbond op komen voor uw belangen.'

Hij zegt er niet bij dat dit mede wordt veroorzaakt door de Consumentenbond. VoMiGEN heeft de heer Cohen hierop aangesproken.

Merkwaardig want de Consumentenbond zelf heeft een positief advies gegeven tot toelating van genetische gemanipuleerde soja. Vervolgens stemde ze in met niet-etikettering van genetisch gemanipuleerde producten en is zij de enige maatschappelijke consumentenorganisatie die in 1999, en nog steeds, tegen 'het' moratorium is.
Het is dus niet zo vreemd dat het niet meer zo duidelijk is wat we op ons bordje krijgen.

Ondanks deze feiten dankt Felix Cohen de leden voor de steun die zij gegeven hebben en verzekerd de leden dat de Consumentenbond ook in het jaar 2000 weer voor de belangen van haar leden opkomt.

Rondschrijven van de heer Cohen aan de leden van de Consumentenbond.
Reactie VoMiGEN, klik op Open brief dd. 20.12.99

============================================================================================================

Den Haag. december 1999

Geachte mevrouw, mijnheer,

Het eind van het jaar staat al weer voor de deur. Een jaar waarin de Consumentenbond veel zaken kritisch heeft onderzocht en veel van zich heeft doen spreken. Dat hebben we grotendeels dankzij uw steun kunnen doen. En daarvoor willen we u graag bedanken.

Het zal u zijn opgevallen dat voeding en gezondheid in het afgelopen jaar veel Aandacht van de Consumentenbond hebben gekregen. En dat is niet voor niets. Het is tegenwoordig niet altijd even duidelijk wat u als consument op uw bordje krijgt. En hoe het met de versheid ervan gesteld is. . Daarom zijn we in 1999 gestart met een campagne voor zuivere voeding. Dat u dat belangrijk vindt bleek wel uit de respons op ons onderzoek, maar liefst 15.000 reacties! Ook bij crisissituaties heeft de Consumentenbond van zich laten horen. Zo hebben we naar aanleiding van de dioxineaffaire scherpere controles geëist en gepleit voor het instellen van een landelijk crisisteam. Verder heeft de Bond een nationaal onderzoek ingesteld naar de mogelijkheid tot schadeloosstelling voor de slachtoffers van de Veteranenziekte. opgelopen tijdens de West-Friese Flora.

Ook in 2000 blijft de Consumentenbond opkomen voor uw belangen. Natuurlijk zetten we de campagne voor zuivere voeding voort en starten we een project om zorgverzekeraars kritisch te volgen. Ook blijven we hameren op de verbetering van de kwaliteit van mobiele telefonie en de verschillende nieuwe diensten via internet. zoals het veilig kopen op het net via ons keurmerk de Web Trader. Daarom zijn wij erg blij dat u ons in 2000 weer steunt.

Met bijgaande acceptgiro betaalt u het lidmaatschap voor volgend jaar. Dan bent u voor fl.75,-- weer een heel jaar verzekerd van elke maand de Consumentengids met uitgebreide productinformatie en onafhankelijke informatie over kiezen en kopen. gezondheid en medicijnen en uw rechten als consument. Verder kunt u ons altijd bellen voor gratis telefonisch .juridisch- financieel- en productadvies. Ook kunt u onze Internetsite raadplegen voor diverse onderzoeksresultaten.

Met vriendelijke groeten en alvast de beste wensen voor 2000, Consumentenbond

Felix Cohen
Directeur

originele brief.

============================================================================================================

Uitgeverij Bert Bakker. ISBN 90-351-2057-4. Titel: 'Schaduwdenkers en Lichtzoekers". Huizinga lezing 1998 uitgesproken door Louise O. Fresco

Antwoord van een verontruste burger op de tekst "Schaduwdenkers en Lichtzoekers" van de zevenentwintigste Huizinga-lezing, die op vrijdag 18 december 1998 in de Pieterskerk te Leiden werd uitgesproken door prof. dr. Ir Louise Fresco.

Het risico dat mijn antwoord een 'schaduw(rijk)kantje' heeft, om bij het begin van een brief onmiddellijk een bekende Nederlander zoals Youp van 't Hek te citeren, in de wetenschap dat het een 'eye opener' is, neem ik op de koop toe. Het gaat over 'oormerken' en een 'oormerkweigeraar' uit Friesland:

'Tijdens mijn ergernistochtje tussen de Nederlandse rails las ik een gesprek met de oormerkweigeraar Henk Brandsma, een nuchtere Fries die geen woord Sanskriet sprak, Hij wil niet als dierenbeul door het leven gaan en vindt die krengen een onnodige vorm van kwelling. Hij laat zijn beesten ook hun natuurlijke hoorentjes houden, ze krijgen gewoon voer en mogen in de zomer zo lang mogelijk in de wei blijven. Inderdaad die Brandsma is een psychiatrisch geval en een gevaar voor de samenleving. Men overweegt nu om zijn veestapel tegen de muur te zetten. En met hem de veestapels van zeventig andere oormerkweigeraars . Ik gaf een schreeuw in de overvolle coupé en vroeg aandacht voor deze gekte, maar men keek meer dan verstoord. De conducteur zei dat ik bij herhaling er bij het volgende station uit zou worden gezet'.

Al weken hield de Huizinga-lezing van Louise Fresco mij bezig. Totdat ik het voornoemde artikel van Youp van 't Hek las en begreep dat het om een 'gekke mensen ziekte' ging. Dit was voor mij de doorslag om, bij deze, alsnog te reageren op de Huizinga lezing 1998.

De lezing gaat in belangrijke mate over het doemdenken van de schaduwdenkers en lichtzoekers.
Nu had ik altijd gedacht dat schaduwzijden noodzakelijk zijn om tot zelfkennis: 'het weten' te komen. Mensen die weigeren hun schaduwzijden nader te onderzoeken en te bevragen leven vaak binnen een neurose met ziekelijke aandoeningen. M.a.w. 'het weten' en 'schaduwzijde' zijn onlosmakelijk met elkander verbonden.
Zo zie ik ook de schaduwdenkers en lichtzoekers in de Huizinga lezing 1998. Door hen slechts een legitieme, essentiële, magische, meer dan curiosa en stimulerende rol toe te dichten worden de schaduwdenkers te kort gedaan in hun existentie. Dit los van het feit dat wetenschappers, schaduwdenkers en lichtzoekers per individu verschillend denken en per individu vele verschillende 'ikken' hebben. Die 'ikken' schieten vaak van de ene 'ik' rol naar de andere 'ik' rol , met vaak tegenstrijdige wensen . Zo grossieren niet alleen de schaduwdenkers in metaforen maar ook Louise Fresco. Dit door alle 'ikken' op een hoop van schaduwdenkers en lichtzoekers te gooien. 'die wel de ogen openen maar strikt genomen niet kloppen'. (p24)

In het hoofstuk: 'De wortels van het schaduwdenken' wordt Huizinga geciteerd:

'Huizinga beschrijft voorts hoe het 'verderfgevoel zwevende (bleef) in een vagen angst, die zich voor een deel ontlaadde in haat tegen de machtigen, die men aan de aardsche ellende schuldig waande' om te constateren dat 'zelfs ontwikkelde personen (zich) heden ten dage veelal (overgeven) aan een boosheid des oordeels, die slechts in het laagste en onwetendste gepeupel te verontschuldigen zou zijn' (p24) Hieruit concludeert Louise Fresco 'Het moge duidelijk zijn dat de machtige schuldigen van vandaag allereerst bij wetenschap en technologie gezocht moeten worden'. (p25)

Met deze conclusie doet Louise Fresco mijns inziens zichzelf en vele van haar collega's tekort. Het lijkt erop dat dit een appresentatie is van een voor haar minder goede ervaring. Dit leidt tot verwarring. In ieder geval komt dit niet op het conto van de schaduwdenkers. Immers terecht merkt zij op dat schaduwdenkers graag gebruik maken van cd's, - koeltechniek en het internet.

Louise Fresco belicht alleen de metaforen: schaduwdenkers en lichtzoekers. In dit rijtje ontbreekt de metafoor van 'de politiek en de commercie' Juist deze twee groepen zijn vaak de 'machtige' en de meest invloedrijke broodheren van velen wetenschappers. In mijn verdere betoog zal ik naast de 'ikken' deze ontbrekende groep toevoegen onder de noemer 'premiedenkers'. Huizinga zou dit zeker niet zijn ontgaan . De respectabele groep waar Louise Fresco toebehoort zal ik wetenschappers blijven noemen.

'Buitenaardse mutanten komen aan met de voedselhulp van de VN zo lijkt de Cubaanse schilder Julio Breff Guilarte met zijn schilderij te willen uitdrukken'. (p5) In het hoofdstuk 'schaduwen van morgen' lezen we: 'Onlangs werd India opgeschrikt door een golf van zelfmoorden onder de boeren in Andrha Predesh die hun schulden niet meer konden afbetalen als gevolg van een mislukte katoenoogst'.(p18)

In The Times of India gaat men hier iets uitgebreider op in. Het betreft hier analfabetische kleine, arme boeren die verleid werden over te schakelen van gewone gewassen naar katoenteelt Bij reguliere banken kreeg men geen krediet. De premiedenkers van pesticide waren bereid tegen extreem hoge rente leverancierskrediet te verstrekken. Tevens werden de boeren gestimuleerd om extra veel pesticide te gebruiken. Het overmatige gebruik wordt ook door Louise Fresco gesignaleerd. Dit was de uiteindelijk oorzaak van de mislukte oogst. . De angsten zijn niet alleen de schaduwen van morgen maar ook de schaduwen van vandaag en van gisteren. Als het om moderne bio-technologie gaat, waaronder genetische manipulatie, ben ik net als de Indiase katoenboeren en velen met mij een analfabeet.

In de Hindustan Times lees ik: 'Het gebruik van chemische bestrijdingsmiddelen sinds de Green Revolution in India is volgens een 'Britse' landeigenaar de oorzaak van de snel teruglopende kwaliteit van zijn, in India, hooggewaardeerde Kalmanak rijst'.

'The fragrant "Kalmanak" a superior variety of rice is fast losing its smell and taste in its own land. Despite several announcements to improve its quality and enhance production by the state Government nothing substantial could be done in this direction'.

Vragen wij ons wel eens af wat er omgaat in de hoofden en het gevoelsleven van de autochtone bevolking, die deze smaakverandering ter plekke ervaart en de waarde van deze rijst ziet verminderen. Juist deze realiteit wordt mijns inziens uitgebeeld op het schilderij van de Cubaanse schilder Julio Breff Guilarts.

Vanuit 'angsten' in de derde wereld naar de angsten in de superieure geïndustrialiseerde wereld :

"In Japan beschuldigt de Consumentenbond de overheid ervan de Japanners te gebruiken als proefkonijnen voor genetisch gemanipuleerd voedsel en roept op tot actie, ondersteund door meer dan een miljoen handtekeningen". (p8)

In Nederland manipuleerde de premiedenkers een ex-marketingman van de premiedenkers tot hoogste baas van de Consumentenbond. Vervolgens deed de Consumentenbond een onderzoek onder 17 van haar 100 bondsraadsleden, die zich tot voor kort alleen met brood, vis, computers, waterzuiveraars, olijfolie, ritssluitingen, etc. hadden beziggehouden. Vijftien bijeenkomsten en twee externe medewerkers had deze groep nodig om namens mijn gezin en vijftien miljoen Nederlandse consumenten een positief advies aan de minister te geven over de toelating van genetische gemanipuleerde sojabonen. Op de daarop, door de Consumentenbond, georganiseerde persconferentie, werd de wetenschapper Prof Dr. Lucas Reijnders van de Stichting Natuur & Milieu door de Consumentenbond de toegang tot deze persconferentie ontzegd. In haar publicaties noemde de Consumentenbond het de 'verknutselde sojaboon' alsof het hamertje tik betrof. Een jaar ervoor verleidde de Consumentenbond haar leden al door op voorhand, een goedkoper product in het vooruitzicht te stellen. De Consumentenbond ging met de premiedenkers akkoord dat de producten van de genetische gemanipuleerde sojaboon niet geëtiketteerd hoefde te worden. Voor premiedenkers, zo creatief als ze zijn, schakelde voor de introductie van de genetisch gemanipuleerde sojaboon een adviesbureau in voor 'maatschappelijke communicatie' waarvan de directeur/aandeelhouder een ex-staf medewerker van de Consumentenbond was. In dit licht bezien citeer ik Eric Goewie 'winstgevend worden investeringen pas bij vlees, conserven of bewerkt voedsel' Tel uit de winst! Tel uit mijn angsten!

Sinds 1750 zou de menselijke welvaart op bijna elke dimensie zijn toegenomen. (p10)

'Ik zal u met nog enkele getallen moeten vermoeien, want zonder zoiets onromantisch als cijfers kunnen we niet begrijpen dat de landbouw en de voedingsindustrie van vandaag een kwalitatief en kwantitatief verbeterd voedselpakket produceert voor een wereldbevolking die bijna twee keer zo groot is als veertig jaar geleden (nu zijn we met bijna zes miljard mensen, dat wil zeggen 80% meer dan in 1960). Dit is een van de grootste en minst gewaardeerde successen van de tweede helft van de twintigste eeuw. (p11)

Het is mijns inziens niet zo verwonderlijk dat dit tot de minst gewaardeerde successen te boek staat. Immers als het een echte succes story zou zijn geweest zouden we aanwas van de bevolkingsgroei ook een auto, koelkast televisie, scholing , medische verzorging huisvesting, vakanties en een mobile telefoon hebben moeten geven. Overigens is dit iets waar de premiedenkers zich wel over verlekkeren. Wat dat betreft denk ik dat Louise Fresco gelijk heeft, voor hen 'hoeft technisch en gemiddeld gesproken een verdubbeling van de mensheid in de volgende eeuw niet tot problemen te leiden'. (p13) Zo wordt ook als prestatie ervaren: dat men in ontwikkelingslanden nu 50% meer calorieën binnenkrijgt afkomstig van dierlijke producten. (p11) Hebben we straks in die landen ook een Youp van 't Hek nodig?

Louise Fresco schrijft dat er verschrikkelijke visioenen worden geproduceerd door de schaduwdenkers maar ondanks dit feit stelt zij:

'Het lijkt beter dan ooit te gaan met de mensheid. Dit wordt oa. geïllustreerd aan de hand van de levensverwachting: aan het begin van de jaren vijftig werd een inwoner van een ontwikkelingsland gemiddeld nauwelijks ouder dan veertig, nu staat de levensverwachting op 72 jaar (tegenover 79 jaar in de westerse landen) (p10)

'In de praktijk blijkt echter dat de mensen gemiddeld weliswaar ouder worden, maar dat slechts 10 procent daar gezond bij blijft . Maar eigenlijk wil niemand dat zien'. Zegt hoogleraar geriatrie' G. Ligthart.

In het hoofdstuk 'In de wortels van het schaduwdenken' schrijft Louise Fresco

'hoe voller de wereld, hoe dwingender de behoefte om je eigen identiteit te koesteren' (p26)

Ik vrees dat zij volkomen gelijk heeft. Recentelijk mochten we toekijken hoe een aantal premiedenkers een gebouw in Vught opkochten, waarna voor de (mede?) mens, de vluchteling, geen plaats meer was.

Los van de problemen in Vught, lijkt het mij ontzettend vervelend dat jonge, gelukkige, mooie mensen in China nog maar één kindje mogen krijgen? En is het niet nog vervelender dat, dat kindje geen broertjes en zusjes meer zal hebben? Of hoe denken we over die vrouwen in Peru die tegen hun wil en onder dwang van zware straffen tegen een beloning van fl. 75,--worden gesteriliseerd? Dit allemaal om die succesvolle toename in bevolking, die we te danken hebben aan de technologie? Of om het anders te zeggen: als we dezelfde hoeveelheid voedsel, met een natuurlijke groei, als in 1960 hadden behouden dan hadden we waarschijnlijk minder mensen gehad. Er zou minder vervuiling zijn geweest en hadden de mensen naar eigen behoefte kinderen kunnen krijgen. Wat dat betreft doen natuurvolkeren het beter omdat ze weinig bevolkingsdruk kennen, zo ook de insectenpopulatie . Ook van de koolmees kunnen we veel leren. Als metafoor verwijs ik naar de koolmees. Dit naar aanleiding van een onderzoek 'Koolmees bestrijdt overbevolking uit eigen belang'

Door de bril van Louise Fresco gezien schrijft zij o.a. over schaduwdenkers

'Samen met de industrie en het verkeer wordt de landbouw gezien als de grote boosdoener. Door de vertechnologiesering zijn oude rassen en landschappen voor altijd verdwenen' (p15)

Ondergetekende voegt hier aan toe, dat niet alleen oude rassen en landschappen voor altijd verdwenen zijn, maar ook: onze geurende bloemen. Wie herinnert zich nog de geurende, rijk gevulde marktkramen met bloemen van weleer ? Maar welke premiedenker kommert daar nu om? Hollandse bloemen hebben nu bijna de eeuwige potentie en kunnen daardoor weken lang mee. Bovendien kunnen er nu onderzoeken worden uitgevoerd om een 'gen geur' in te planten . Zo blijft de economie beheersbaar.

Bij de opsomming van de rampzalige gevolgen van de recente overvloedige regenval (p18) wordt geen woord gerept over de waterrampen in China. Volgens Amerikaanse deskundigen zou de oorzaak hiervan gezocht moeten worden in de erosie van de grond langs de rivieren. Veroorzaakt door het ongebreidelde kappen van bomen t.b.v. landbouwgrond. Dit bewijst mijns inziens inderdaad 'de fragiliteit van onze wereld'. (p19)

Schoorvoetend is Louise Fresco bereid de schaduwdenkers hierin gelijk te geven. Maar helaas dit blijkt schijn te zijn: 'echt gelijk krijgen de schaduwdenkers nog niet helemaal' want gaat de lezing verder:

' Deze feiten zijn schrijnend genoeg. Maar zij vormen slechts een deel van het verhaal. Zij verhullen dat sommige bedreigingen, zoals uitputting van fossiele hulpbronnen, sinds 1972 duidelijk zijn verminderd' (p19). Zij gaat verder maar stelt nu een 'voorwaarde 'terwijl andere, zoals bevolkingsdruk en milieuvervuiling met verstandig beleid en nieuwe technologie redelijk hanteerbaar kunnen worden gemaakt'

Dit roept onmiddellijk de vraag op: 'wat is een verstandig beleid?' en hoe ziet een verstandig beleid er internationaal uit? (a)

In dit hoofdstuk worden de schaduwdenkers een 'anti-technologische' houding verweten en ze worden geschetst als 'magische denkers' met het vasthoudende 'primitieve beeld' van de mens als speelbal van machten buiten zijn controle

'schaduwdenken is een vorm van magisch denken. Het grootste bezwaar er tegen is dat hiermee een crisis wordt gedefinieerd zonder een realistisch en genuanceerd begrip van de technische mogelijkheden. Een dergelijke levenshouding gaat ervan uit dat we op het ergste voorbereid moeten zijn en moeten leven van het slechtst denkbare scenario' (p23).

Met alle respect - het zijn de premiedenkers die het advies geven om tijdens de eeuwwisseling, als het even kan, niet te bevallen. Zo wordt ook de vraag op de schaduwdenkers losgelaten: wat gebeurt er tijdens de eeuwwisseling met de Russische kernraketten? Dit is niet een crisis die door de schaduwdenkers wordt gedefinieerd, maar door premiedenkers en wetenschappers.

'Vrees voor kille technologie en afschuw van menselijke massa's leidt tot idealisering van de natuur. De natuur 'weet' het immers beter dan wijzelf. In een dergelijke visie staat technologie gelijk aan anonimiteit, en natuur aan een paradijs waarin iedere mensheid telt' (p25/26)

Wij zijn met miljarden 'mensen' en dus nog meer miljarden 'ikken' waar iedere 'ik' zijn eigen paradijs heeft en heeft gehad. Tel uit het aantal paradijzen! Een van mijn paradijzen was dat ik als kind in de rivier "de Schie" die dwars door Rotterdam loopt kon zwemmen. Nu zijn de eens zo verrukkelijke palingen uit de schitterende Nieuwkoopse plassen wegens gif niet meer eetbaar. Maar het is waar! De technologie bracht uitkomst. Nu zwem ik in een overdekt zwembad, rijkelijk gevuld met chloor en gedecoreerd met plastic planten en een zonnebank. En de paling? Ook geen probleem. Gekweekte vertechnoliseerde eenheidsworst. Zo herinner ik een van mijn 'ikken' 'de marketingman' die in de 70er jaren een van de grondleggers was van 'vakantie op de boerderij'. Middels publicaties van foto's en pictogrammen in reisgidsen was ik in staat velen vakantiegangers te verleiden voor zo'n geweldige vakantie op de boerderij. Nu hebben we alleen maar de kinderboerderijen die het romantische gevoel bij kinderen met de paplepel in stand moet houden. De bio- tech van vandaag heeft mijn paradijs vervangen voor dierlijke, stinkende schuren. Liefst met een hertje, konijntje en wat sier-pluimvee ervoor. Dit roept bij mij de vraag op: hoe primitief zijn mijn primitieve beelden en hoe magisch is mijn magisch denken? (b)

"Merkwaardig genoeg boezemt juist het voortdurende aanpassingsvermogen van de technologie aan maatschappelijke kritiek eerder angst dan vertrouwen in" (p25)

Mij persoonlijk lijkt dit niet zo merkwaardig, wanneer we bedenken dat in onze tijd men nog niet vertrouwd is met het nieuwe van het vernieuwende of er komt een nieuwe vernieuwende.

Zelf heb ik de ervaring dat er in Nederland praktisch geen plek meer is waar stilte heerst. Het is dan toch niet zo typerend dat premiedenkers op deze feiten inspringen en cd's met kalmerende geluiden van de branding, klaterende beekjes en kwetterende vogels op de markt brengen. Gebruik makend van moderne technologie voeren zij hun klanten even terug naar hun verloren paradijs. Dit is humanitair en wetenschappelijk gezien beter dan de toenemende vraag naar alcohol en XTS pillen en overige drugs Opvallend is dat pas bij de lichtzoekers gewag wordt gemaakt van een 'commerciële vorm'. (p29) Dit aspect , waar alles om draait, ontbreekt bij alle overige onderwerpen in de Huizinga lezing 1998.

Hier schrijft Louise Fresco 'het is mijn persoonlijke, wellicht vertekende, indruk dat vrouwen veel meer dan mannen gevoelig lijken voor de argumenten rondom bio-organische producten' (p35) Als ex- natuurvoedingswinkelier kan ik dit beamen met dit verschil dat ik dit niet zo verwonderlijk vindt. De overeenkomst "het vrouwelijke" met "moeder aarde", zou voor mij een mogelijke verklaring kunnen zijn dat juist de vrouwen veel meer dan mannen gevoelig lijken voor de argumenten rondom het gebruik van bio organische producten. Tenzij deze metafoor niet klopt. Wel verwonderlijk en zelfs een tikkeltje bizar is dat op plekken waar premiedenkers vertoeven zoals: 'de eerste klas van SwissAir, gerespecteerde restaurants' (p34) de vaak duurdere bio- organische producten worden geserveerd.

Louise Fresco citeert de resultaten uit een Amerikaans onderzoek als volgt:

'Uit een consumentenonderzoek onder meer dan duizend volwassen Amerikanen bleek onlangs dat het hoofdmotief voor de aankoop van bio- organische producten de gepercipieerde voedingswaarden en de eigen gezondheid vormt, veeleer dan milieuoverwegingen. Dat is op zijn zachts gezegd opvallend, omdat bij deze revolutie wetenschappelijke onderbouwing juist op het gebied van gezondheid ver te zoeken is. Zelfs de voorstanders geven toe: er is geen wetenschappelijk bewijs dat biologische producten beter zijn voor de gezondheid, ondanks pogingen om dit vast te stellen'.(p39)

Toegegeven het zijn inderdaad slechts pogingen geweest en daar zal het voorlopig ook wel bij blijven. En waarom? Simpel, er is bij premiedenkers geen enkele behoefte om dit te weten, dus is er ook geen geld voor beschikbaar. M.a.w. er is op dit gebied überhaupt nooit uitgebreid wetenschappelijk onderzoek geweest. Een tikkeltje kinderachtig is het om te doen alsof de voorstanders, dus de biologische boeren en de in Nederland circa tweehonderdvijftig natuurvoedingswinkels, hiervoor verantwoordelijk zijn. Zo verwijs ik naar een artikel in de Volkskrant waarin Eric Goewee zegt "Zo verwijs ik naar een uitspraak van de Raad voor Milieu- en Natuuronderzoek die in haar rapport over ecotoxicologie zegt, dat er te weinig kennis is over de chronische belasting van milieuvreemde stoffen op ons immuniteitsysteem. Dat onderzoek is namelijk duur en lastig. Dus gebeurt het gewoon niet" .

De vraag of biologisch geteelde voeding wetenschappelijk gezien wel of niet gezonder zou zijn verwijs ik naar een artikel in de Volkskrant getiteld "De Natte Tibetaan" Uit dit artikel citeer ik de volgende passages:

'De schrijfster werd geveld door een virus. De reguliere artsen kwamen niet verder dan een diagnose 'een virus kan flink huishouden' . Ze raadpleegde het volledige assortiment van de schaduwdenkers. Ook zocht ik het in de alternatieve voeding, want mijn darmflora en -fauna groeiden en bloeiden ook niet meer als voorheen. Suiker en niet- natuurlijke voedingsstoffen kwamen er bij mij niet meer in. Al snel kwam ik tot de ontdekking dat ik niet de enige was met een onduidelijk ziektebeeld. Inmiddels voel ik me een stuk beter en van andere leef- en eetgewoonte kijk ik allang niet meer op. Sterker nog, ik heb het mij eigen gemaakt. Was de Noordermarkt vroeger voor mij de markt van de niet fris ogende scharrel groente en onbespoten en macrobiotische geitenkazen, nu doe ik er iedere zaterdag mijn boodschappen"

Uit dit verhaal kunnen we een belangrijke les leren : observeren is niet een exclusief terrein voor wetenschappers'. Burgers, levensgenieters en consumenten kunnen dat ook. Nee, mevrouw Fresco voorlopig moet de 1e klas Swissair passagier het doen met de verhalen uit de overlevering en zijn intuïtie.

Ik kom nog even terug op het Amerikaanse onderzoek (p39): Mijns inziens is gezondheid inherent aan milieu en omgekeerd. Op grond van wat in de Bijbel staat 'hebt uw naaste lief gelijk uzelve' zullen velen eerst voor hun eigen gezondheid kiezen, zodat men in staat is dit ook voor het milieu te doen.

'Maar dat zegt niets over organische of biologische inherente voedingswaarde, evenmin als het feit dat organische of biologische boeren vaak oudere rassen gebruiken die een andere, meer geapprecieerde smaak hebben noch over de waarde van een voedingspatroon met dergelijke producten'. (p39)

Over smaak valt niet te twisten, maar net zoals de bloemen op de markt niet meer geuren zo verandert ook de smaak. Vaak verandert het niet naar een andere smaak maar het verandert in helemaal geen smaak. Als bekend voorbeeld noem ik die 'Wasserbomben', zoals de Duitser onze tomaten noemde. Zoals voorafgaand reeds gememoreerd is de welriekende en superieure aan verscheidenheid bekende 'Kalmanak rijst' uit India ernstig zijn smaak en geur aan het verliezen. Dit geeft mijnsinziens haarscherp aan de schaduwzijde van de moderne landbouwtechnologie. Totdat nieuwe generaties aan de nieuwe "niet" smaak zijn gewend, tot het moment dat men niet beter meer weet.

Geconfronteerd met de resultaten van de technologische ontwikkeling binnen de landbouw in India lezen we "de UP (Utra Pradesh ) minsiter van landbouw Mr.Diwakar Virkam Singh "....also stressed the need for promoting organic farming in order to avoid the use of Chemical fertilizers. Extensive use of chemical fertilizers not only affects the quality of vegetables but also the normal fertility of the particular land"

In het hoofdstuk 'Bijgeloof' meen ik te lezen dat hier van wetenschappelijk 'bijgeloof' spraken is. Zo schrijft Louise Fresco

'natuur moet gespaard worden, er moet zuinig met energie omgesprongen worden, maar tegelijkertijd wenst de westerse consument bananen en komkommers in de winter tegen een lage prijs, om nog maar te zwijgen van de groeiende vleesconsumptie'. (p43)

Waarom lees ik in dit citaat wetenschappelijk bijgeloof?: Op de eerste plaats is naar mijn weten dit gedachtegoed van origine niet van de wetenschapper maar van de premiedenker. Belust op het verleggen van grenzen wordt de consument door premiedenkers continue verleid om buiten de seizoenen de aangeboden gewassen te eten. Zo wordt ook een 'broodeend' en vele andere diersoorten door mensen verleid om onnatuurlijke producten op de meeste ongebruikelijke momenten te eten. Iedere marketingman/vrouw kan vertellen wat onder het toverwoord 'convenience marketing' wordt verstaan. Convenience marketing is niets anders dan 'verleiden ten behoeve van het gemak'. Dit is heel iets ander dan de hele wereld 'wetenschappelijk' laten geloven dat de consument in de winter aardbeien tegen een lage prijs wil . Binnen de landbouw erkend men dat dit 'wetenschappelijke bijgeloof' verkeerd is uitgepakt. Prof Dr. M. Korthals stelt: 'een van de problemen in de landbouw wordt veroorzaakt door een geringe marktgerichtheid van de landbouw. Winkeliers namen aan dat alles gevraagd werd'.

Het is mij niet duidelijk gebleken of de passievolle stelling "voedsel is immers onze meest intieme omgang met de natuur" (p33) een stelling van Louise Fresco is of van een schaduw(rijke)denker. Ook is mij niet duidelijk waarom Louise Fresco alles en iedereen op één hoop gooit onder schaduwdenkers terwijl ze zelf zegt allergisch te zijn om iedereen over één kam te scheren. Het feit dat ook zij haar hart vasthoudt bij de toekomstige bevolkingsgroei (p41) heb ik het vermoeden dat er een sterkere schaduw(rijke)denker achter de persoon van Louise Fresco schuilt dan zij zelf wil toegeven.

Het 'mediteren' krijgt een aanzienlijkere positieve benadering van Louise Fresco dan welk ander onderdeel van de schaduwdenkers ook. Zo schrijft zij:
Voor een aantal van de door de Lichtzoekers geclaimde positieve effecten, bijvoorbeeld van meditatie, lijken meetbare aanwijzingen te bestaan die de medische wetenschap verder inspireren. Maar het merendeel van de oplossingen- de 'natuurlijke' producten en een afwijzing van technologie- kan ik niet anders dan problematisch vinden. (p43) Met alle respect - maar de lichtzoekers beperken zich niet tot meditatie en het is onjuist als zouden zij alle technologie afwijzen.

Wel wordt door vele 'ikken' de toepassing van 'bio technologie', of preciezer gezegd, 'levende genetisch gemodificeerde organismen' afgewezen (p25) waarvan de 'gen-technologie' de druppel is die de emmer van technologische vooruitgang doet overlopen. Zolang de risico's voor de midden- en lange termijn niet duidelijk zijn zal het fenomeen van de 'angst' als een schaduw over alle 'ikken' blijven hangen. Dit wordt extra aangewakkerd omdat het door Louise Fresco gememoreerde "no regrets principle" ( zoveel mogelijk nalaten waarvan de risico's onduidelijk zijn) (p50) op alle mogelijke manieren wordt genegeerd.

'Zonder te pleiten voor verregaande overheidsinterventie in ons voedingspatroon, hoop ik dat dit nieuwe bewustzijn zou kunnen leiden tot een vorm van zelf regulering waarmee ieder individu zich een aantal kwaliteitsprincipes oplegt, zoals minder vlees, meer producten waarvan de milieuvriendelijkheid wordt gegarandeerd in meer streekgebonden producten' - ' en dit alles tegen een redelijke prijs'. (p46/47) In een interview zegt ze: 'Misschien zijn we straks bereid iets meer te betalen voor bananen die niet met behulp van pesticiden zijn geteeld'

Deze uitspraak staat lijnrecht tegenover een van de eerste publicaties van de Consumentenbond over genetische manipulatie die haar leden een goedkoper product in het vooruitzicht stelde. Of het nieuwe product nu goedkoper of duurder zal worden, in ieder geval roept het de vraag op: Wat is een redelijke prijs? En vooral tegen welke prijs? (c)

'Methoden uit de bio-organische landbouw kunnen inspirerend zijn, al vereisen deze vaak meer arbeid en gaan ze daardoor in tegen de wereldwijde trend van uitstoot van arbeidskrachten uit de directe landbouwproductie en een steeds grotere arbeidsproductiviteit'. (p48)

Het woord 'trend' zien we op iedere willekeurige discussie ongevraagd opdoemen en wordt, zoals het uitkomt, overal verkondigd als iets vaststaands. Waarom wordt van een 'trend' toch altijd aangenomen, of in ieder geval de indruk gewekt, dat het iets is waar niets meer aan te veranderen zou zijn? (d) Waarom worden de miljoenen arbeidsloze in de derdewereldlanden niet geschoold voor hoogwaardige biologische landbouw? (e) Is het de angst dat de derdewereldlanden met hun lage lonen, bij professionele aanpak van biologische teelt de technologische landbouw in het westen zou kunnen verdringen? (f) In ieder geval kan ik mij voorstellen dat deze 'angst' bij premiedenkers, door de eerste klas passagier van Swissair wordt gevoed.

'De schaduwen van morgen zijn niet die van grootscheepse voedseltekorten als gevolg van een technisch onvermogen om bevolkingsgroei bij te houden. Alles wijst erop dat de kloof tussen de gemiddelde opbrengsten en de mogelijke opbrengsten in veel landen nog steeds zeer groot is en dat er dus op het beschikbare areaal voldoende ruimte is voor een groei van de productie." (p47)

Dit roept bij mij de vraag op: "Waarom dan toch al die haast om gen- technologie zo massaal en zo snel in onze gewassen te brengen?" .(g) In gewassen die van de mensheid zijn oftewel van alle "ikken". De vraag waarom 'die haast' wordt des te prikkelender wanneer ook Louise Fresco zegt:

'biotechnologie draagt uiteraard niet automatisch bij aan een grotere beschikbaarheid van voedsel voor de armste bevolkingsgroepen, noch aan een verbeterde voedselkwaliteit voor consumenten in het algemeen' (p49).

"De achterstand in de productiegroei van de ontwikkelingslanden moet onze allereerste zorg zijn, naast de aantasting van landschap". (p47/48)

Dit roept bij mij de vraag op waarom moet dat? (h) Zo zag ik in Baluchistan in Pakistan dat vele boeren weigerden hun fruitbomen te snoeien. Terwijl dit project gesteund en begeleid werd door ontwikkelingsgeld en- werkers. Zo herinner ik mij een uitspraak van een van mijn leraren die zei: 'Gun ieder zijn eigen verantwoordelijkheid'. Verwarrend in deze is dat Louise Fresco en Rudy Rabbinge zeggen:

"De uitvoering zal steeds meer aan de betrokken landen moeten worden overgelaten, zodat de FAO (de Voedsel- en Landbouworganisatie van de Verenigde Naties) zich kan concentreren op werkelijk internationale taken als het beheer van internationale databestanden en het bijeenroepen van 'expert consultations' over technische problemen. Helaas blijft het huidige beleid nog sterk gericht op de uitvoering van ontwikkelingsprojecten".

Genetische manipulatie toe te staan onder het mom van dat dit noodzakelijk is om het wereldvoedselvraagstuk het hoofd te bieden kwam en komt, nu na mijn persoonlijke ervaring, tijdens mijn fietsreis naar Peking het afgelopen jaar in Baluchistan, niet geloofwaardig meer over.

'Vormen een nieuwe landbouw en voedselvoorziening een schaalmodel voor de wetenschappelijke en sociale uitdagingen van de komende eeuw? Zo ja, dan veronderstelt dat tevens een nieuw contract tussen wetenschap en samenleving' (p51)

Een dergelijke overeenkomst heeft geen enkele zin wanneer hier niet de premiedenker bij wordt betrokken.

Over het contract zegt Louise Fresco: 'En tevens een contract dat de huidige anti-technologische angsten van velen zou kunnen opheffen' (p51) Als we dat echt willen dan zullen we op de eerste plaats de schaduwdenkers of anders gezegd schaduwrijke kanten of schaduwzijden in hun volle existentie moeten zien. Dit betekent dat ook hun 'observaties' als wetenschap, of welk woord men hier aan wil geven, moeten worden erkend. De enorme hoeveelheid schaduwdenkers bewijzen hiervoor een maatschappelijk draagvlak. In die schaduw(rijke)kant is juist onvoldoende geïnvesteerd. Als voorbeeld moge dienen dat, na jarenlang touwtrekken, de overheid in 1998 bereid was de biologische landbouw een bescheiden subsidie te geven van zestig miljoen gulden.

'We kunnen ons niet permitteren om achterover te leunen, erop rekenend dat de technologie wel ergens op de plank ligt en alleen nog toegepast moet worden. De vraag is daarom relevant of de wetenschap die de geweldige successen van de laatste vijftig jaar heeft bewerkstelligd ook in staat is om deze uitdaging aan te gaan. Velen ook uit de wetenschap zelf, beantwoorden die vraag ontkennend". (p52)

Ik herinner Louise Fresco eraan dat er volgens haar eigen zeggen meer dan 1 miljard mensen zijn die van nog geen dollar per dag rond moeten komen. Zelf zegt ze dat biotechnologie niet automatisch zal bijdragen aan een grotere beschikbaarheid van voedsel voor de armste bevolkingsgroepen. Het zijn niet alleen de armste die niet profiteren van al die geweldige technologische successen, zo ook niet de mensen in Irak? Wat dacht u van alle verdwenen natuurvolkeren? Wat dacht u van de Tibetanen? Wat dacht u van...etc. Mijn vraag: zijn het de laatste vijftig jaar wel allemaal van die 'geweldige' successen? En hoe, en door wie worden die successen als succes gekwalificeerd? (i)

Louise Fresco citeert van J.Huizinga: 'Dit weten wij : "een algemeen terug is er niet. Er is enkel vooruit, al duizelt het ons voor onbekende diepten en verten". (p51) Bij het lezen van dit citaat van Huizinga vraag ik mij af dat wanneer 'een algemeen terug er niet meer is' er wel ruimte is voor een gedeeltelijk terug . Ook bij 'enkel vooruit' kan ik mij voorstellen dat dit voor Huizinga ook pauzeren en bezinnen betekent. Ik citeer de weduwe van J. Huizinga mevrouw A. Huizinga-Scholvinck "Wij allen missen Huizinga's stem die ons zoo dikwijls tot bezinning maande"

In dit verband wil ik graag Prof. Dr. J. Huizinga citeren:

"Het is wel eens goed, door een betoog even ontstemd te worden. Ik pleeg voor mij zelf een klein aantal geestesgesteldheden, die voortdurend de beschaving in het algemeen, en in het bijzonder de jeugd van heden met zekere gevaren bedreigen, te betichten als de vier of vijf 'fontes errorum' bronnen van dwaling. De rij luidt als volgt:

1. het nieuwe is altijd beter dan het oude;
   
2. verandering is altijd beter dan behoud;
   
3. organisatie is altijd beter dan persoonlijke handeling;
   
4. het algemeene is altijd gewichtiger dan het bijzondere;
   
5. de jongeren zijn altijd wijzer dan de ouderen

Als leek kan ik niet alle argumenten van de wetenschapppers op hun merites beoordelen. Ik ben in ieder geval blij dat Louise Fresco pleit voor voortdurende steun van het publiek.(p52) Als bijdrage van de Huizinga lezing 1998 ervaar ik het als "eye opener" op een complexe maar vooral 'dwingende' samenleving. Als onvolledig beschouw ik het ontbreken van vele anders denkenden uit de samenleving waaronder politieke en economische. Alles en iedereen 'schaduwdenkers' te noemen maakt het geheel eenzijdig en verwarrend.

De Huizinga lezing 1998 versterkt mijn gedachte dat "bio technologie" en met name genetische manipulatie, zal leiden tot voortschrijdende milieuvervuiling. De mensheid zal meer en meer kunstmatig worden gevoed. Ook zullen er gewassen worden geteeld op delen waar nu geen of matig gewassen kunnen groeien. In dit verband gezien is het wenselijk een onderzoek te doen naar de vraag of genetische gemanipuleerde gewassen tot (gewenste) (ongewenste) explosieve bevolkingsgroei zal leiden?. Wanneer de resistentie van een van de gemanipuleerde genen wordt doorbroken, zal het knutselen pas echt goed op gang komen.

Robert A. Verlinden- oprichter
Stichting ter Voorkoming Misbruik Genetische Manipulatie "Vomigen" - Rotterdam.

Overzicht gestelde vragen

1. Wat is een verstandig beleid? Wanneer u spreekt dat bij bevolkingsdruk en milieuvervuiling technologie redelijk hanteerbaar kunnen worden. gemaakt? Hoe ziet dit beleid eruit op internationaal niveau? (blad 4)
   
2. In de wortels van het schaduwdenken schetst u: schaduwdenken is een vorm van magisch denken. Hoe moet ik mij dat magische voorstellen? Wat bedoelt u hier precies mee? Deze vraag geldt ook voor de primitieve beelden die u de schaduwdenkers toedicht. (blad 4)
   
3. In het artikel over nieuwe spijswetten hoopt u dat ieder individu zich een aantal kwaliteitsprincipes zal opleggen. Dit tegen een redelijke prijs. Wat verstaat u onder een redelijke prijs? En tegen welke prijs? (blad 7)
   
4. Waarom neemt men in het algemeen aan, maar zo ik lees ook u, dan wel wekt u de indruk, dat een 'trend' iets is waar niets meer aan te doen zou zijn? Dan wel dat er verder niets anders is dan die 'trend' . (blad 7)
   
5. Als het wereldvoedselvraagstuk zo'n enorm probleem is, waarom worden de miljoenen werkzoekenden, met name in de 3e wereld, niet geschoold voor hoogwaardige biologische landbouw? (blad 7)
   
6. Zou u zich kunnen voorstellen, dat wanneer de huidige miljoenen werklozen in de derde wereld geschoold zouden worden in biologische landbouw, dit een gevaar zou kunnen zijn voor het verdringen van de technologische landbouw uit het westen? (blad 7)
   
7. Waarom toch al die haast? De meeste 'ikken' waaronder vele intellectuelen hebben nog geen notie wat gen-technologie is .Wanneer we tevens bedenken dat in 1996 de Consumentenbond een positief advies gaf aan de 'adviesraad warenwet' voor toelating van genetisch gemanipuleerde sojabonen en we zien dat, na dit advies, binnen 3 jaar ook al de maïs, koolzaad etc op de markt komen, dan is mijn vraag: " Waarom toch die ongelooflijke haast van het nieuwe vernieuwende?" (blad 7)
   
8. Wat verstaat u onder, en hoeveel is de achterstand in de productiegroei van de ontwikkelingslanden en waarom moet dit onze allereerste zorg zijn? (blad 7)
   
9. Zijn het wel van die geweldige successen die de laatste 50 jaar door de wetenschap zijn bewerkstelligd? En door wie worden die successen als dusdanig gekwalificeerd? (blad 8)

Rotterdam 25 januari 1999.

2000 Aktie bij de Bondsraad van de Consumentenbond.

Brief/Faxbericht aan nr. 030-2332877

Bionieuws
Postbus 8616br> 3503 RP Utrecht

Rotterdam, 10 maart 2000.
Kenmerk: 00134VOM10032000

Geachte mevrouw, mijne heren,

Betr.: Ingezonden brief. Reactie op artikel van CLM direkteur Wouter van der Weijden.

Onderstaand een reactie op het artikel van de heer Wouter van der Weijden uit Bionieuws van 26 februari 2000. Kopie van deze brief heb ik gestuurd aan de heer Wouter van der Weijden, Consumentenbond en Schuttelaar & Partners.

'Als er een zinvolle toepassing is, dan zie ik over tien tot vijftien jaar zelfs de biologische landbouw transgene gewassen gebruiken. Als er maar goed in de gaten wordt gehouden wie er zeggenschap heeft over de technologie, er messcherp op de risico's wordt gelet en iedereen de veiligheidsregels met ijzeren discipline nakomt' Dit zegt Wouter van de Weijden directeur Centrum voor Landbouw en Milieu in Bionieuws 26 februari j.l.
Het aantal condities wat van der Weijden stelt zijn niet mis te verstaan en zijn o.a. de basisargumenten waarop de protesten tegen biotechnologie zijn gebaseerd. Ook van der Weijden weet dat zijn voorwaarden niet zullen worden nageleefd laat staan kunnen worden gegarandeerd. Als voorbeeld hiervan geeft hij zelf aan dat Monsanto arme zwarten heeft betaald om te demonstreren voor biotechnologie. In Nederland betaalde Monsanto rijke witten. Zo werd de coördinator Voeding en Milieu van de Consumentenbond ingeschakeld om de genetische gemanipuleerde soja in 1996 zo geruisloos mogelijk op de Nederlandse markt te introduceren. In hetzelfde jaar gaf de Consumentenbond aan de minister een positief advies tot toelating van de genetische gemanipuleerde sojaboon. Gelijktijdig gaf zij tegen haar eigen doelstellingen in toestemming tot niet- etikettering. Het gevolg hiervan is dat de consument, tot op de dag van vandaag, geen keuzevrijheid heeft.
Los van de discussie over biotechnologie ligt het voor de hand, dat deze gemanipuleerde aanpak van introductie uiterst funest is voor de acceptatie van onwillekeurig welke nieuwe technische ontwikkeling dan ook.

Hoogachtend,

Stichting ter Voorkoming Misbruik Genetische Manipulatie (VoMiGEN)
Westersingel 52, 3014 GV Rotterdam.

Robert A. Verlinden.

Agrarisch Dagblad 7-06-2000.

Agrarisch Dagblad 07-06-2000.

Actie bij de Bondsraad van de Consumentenbond. 2000

================================================================================================================================

Consument bij de introductie van genetisch gemanipuleerde voeding buiten spel gezet doordat:

1. de Consumentenbond zich schuldig maakt aan belangenverstrengeling.
   
2. De Consumentenbond subsidiegeld, zoek maakt.
   
3. De Consumentenbond in 1996 - ongevraagd - het startschot gaf tot invoering van genetisch gemanipuleerde voeding en gelijktijdig instemde met niet- etikettering.
   
4. De Consumentenbond haar leden en de consument misleidt .

Wie is de Stichting Ter Voorkoming Misbruik Genetische Manipulatie(VoMiGEN)?
De stichting VoMiGEN gevestigd te Rotterdam, is in 1999 opgericht door een boze maar vooral verontruste burger.

Wat was de aanleiding tot de oprichting van VoMiGEN?
De aanleiding was o.a. de Huizinga - lezing 1998 'Schaduwdenkers en lichtzoekers' van Prof. Dr. Louise O. Fresco, directeur bij de FAO (Voedsel- en Landbouworganisatie van de Verenigde Naties).
In die zelfde periode vernam ik dat Prof. Dr. Lucas Rijnders op de persconferentie van de Consumentenbond, met betrekking tot de introductie van genetische gemanipuleerde soja in 1996 de toegang was geweigerd. Dit was voor mij de druppel die de emmer deed overlopen en was voor mij het signaal dat de consument buiten spel zou worden gezet.
Voor mijn antwoord op de Huizinga lezing verwijs ik u naar de aangelinkte reactie aan mevrouw Prof. Dr.Ir. L.O. Fresco.

Vanwaar de verontrusting?
Producenten en overheid willen gentechnologie massaal toepassen in onze gewassen zonder de risico's hier voldoende van te kennen.Tot op heden zijn voordelen voor de consument en de mensheid niet aangetoond.

Vanwaar die boosheid?
Middels de gezaghebbende "onafhankelijke" Consumentenbond werd misbruik gemaakt van onze 'democratisch' gekozen rechtstaat. Hierdoor werd de consument buiten spel gezet en werd van de een op de andere dag onze keuze vrijheid met betrekking tot wel of geen genetische gemanipuleerde voeding ontnomen.
Ik ben vooral boos omdat er geen enkel respect is voor de consument die biologische voeding (met keurmerk EKO) eten. Het is onaanvaardbaar dat gentech producenten door kruisverstuiving de biologische akkers genetische kunnen verontreinigen zonder dat de biologische boer en consument de gentech industrie hiervoor aansprakelijk kunnen stellen. Zie USA biologischeboeren USA kunnen geen transgene maïs meer garanderen.

Wat is het doel van deze Stichting?
De stichting VoMiGEN heeft ten doel: het directe belang inzake genetische manipulatie van burger, de levensgenieter en de consument te behartigen, en er zo goed mogelijk op toe te zien dat de wetenschappelijke kennis en informatie van genoemde manipulatie ten goede wordt aangewend.

In de slotverklaring van het '18e Internationale congres van genetische wetenschap' in augustus 1998 te Peking(China) waarschuwde Anthony Griffiths de secretaris generaal van het International Genetics Federation (IFG) tegen mogelijk misbruik van de genetische wetenschap. Met name attendeerde hij op de potentie van nieuwe wapens tegen de mensheid. In de maatschappelijke debatten wordt in Nederland hier met geen woord over gerept.

Werkwijze van de stichting:
Middels acties , ingezonden brieven , Cato...vlugschriften brieven aan overheid , politici , bedrijfsleven , Consumentenbond en Bondsraad het indienen van petities ,het houden van enquêtes het deelnemen aan maatschappelijke debatten maken wij onze bezwaren kenbaar. Voor meer nieuws klik op krantenknipsels.

Donateurs:
De kosten van de stichting worden bekostigd uit giften en bijdrage van donateurs. Wilt u ook middels een bijdrage onze stichting ondersteunen dan kunt u dat doen door geld over te maken op girorekening nr. 8072426 t.n.v. VoMiGEN- Rotterdam. Klik op aanmelden als u donateur of sympathisant wil worden.

Klik hier op 'Bondsraad redt onze voeding a.u.b.!'
Binnen de Consumentenbond worden de consumenten vertegenwoordigt door 100 burgers de zogenaamde Bondsraad.
Zij zijn, als het ware het parlement de volksvertegenwoordigers van de Nederlandse burgers. In deze hoedanigheid vormen zij het hoogste orgaan van de Vereniging Consumentenbond. Middels een actie doen wij een beroep op de Bondsraad onder het thema 'Bondsraad redt onze voeding a.u.b.'

Handtekeningen actie!
Het afgelopen jaar zijn er meer verontrustende zaken bekend geworden over de schaduwkanten van genetische manipulatie. Het Nederlands Platform Gentechnologie wil niet eindeloos telkens nieuw onderzoek afwachten en is daarom een handtekening actie begonnen. Veiligheid voorop!...
Voor meer informatie ga naar: www.stopmanipulatie.nl

Protest actie Franse boeren o.l.v. Jose Bove
Minister Brinkhorst verbaast zich steeds meer over redenen waarom boeren boer zijn en er alles aan doen om dat te blijven, zelfs als de inkomsten slecht zijn. De minister vraag zich af wat hen beweegt. (Agrarisch dagblad september 2000) Als de landbouw minister niet meer weet waarom boeren boer willen zijn dan is er iets ernstigs mis.
Het is dan ook niet verwonderlijk dat steeds meer boeren maar vooral ook consumenten de actie van Bove ondersteunen. Voor info ga naar: Jose Bove